Το φως έχει λειτουργήσει ως ζωτική πηγή έμπνευσης για τους δημιουργούς ανά τους αιώνες: από τις εντυπωσιακές εικόνες της ανατολής του ήλιου μέχρι τον πειρασμό να παραδοθούμε στη σκοτεινή μας πλευρά. Παρουσιάζουμε εδώ μερικά παραδείγματα πινάκων ζωγραφικής, ποιημάτων, μουσικών κομματιών και εγκαταστάσεων σύγχρονης τέχνης - πόσα από αυτά γνωρίζετε;

Ο Ολλανδός μετα-ιμπρεσιονιστής ζωγράφος λέγεται πως περιέγραψε τη νύχτα ως πιο ζωντανή και όμορφη από την ημέρα. Αναρτημένη στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης από το 1941, η συγκεκριμένη εικόνα αποτελεί έναν από τους πιο φημισμένους πίνακες παγκοσμίως. Ωστόσο, παρά τη δημοσιότητα που έχει λάβει σήμερα, η εικόνα στην πραγματικότητα αναφέρεται σε κάτι πολύ πιο προσωπικό: Αναπαριστά τη θέα από το δωμάτιο του ασύλου όπου βρισκόταν ο Γκογκ (χωρίς τα κάγκελα).

Το όνομα του Έντβαρτ Μουνκ, πιθανόν να σας παραπέμπει στη γεμάτη αγωνία φιγούρα στον πίνακά του «Η Κραυγή». Ενώ υπάρχουν πολλά ακόμη αριστουργήματα με την υπογραφή του. Αυτή η σύγχρονη τοιχογραφία ενός απέραντου, κυρίαρχου ήλιου, για παράδειγμα, ο οποίος είναι λιγότερο παραμορφωμένος αλλά το ίδιο απειλητικός και υποβλητικός. Οι δυνατές ακτίνες του ήλιου φωτίζουν τον ωκεανό και απλώνουν το φως τους πάνω από ένα νορβηγικό τοπίο.

Ο Τέρνερ, ένας Βρετανός Ρομαντικός ζωγράφος τοπίων, συχνά αποκαλούμενος ως «ο ζωγράφος του φωτός», μετέφερε εικόνες ημιδιαφανούς, ακτινοβόλου φωτός στον καμβά. Ο συγκεκριμένος πίνακας αναπαριστά το αστραφτερό φως της αυγής πάνω από ένα κάστρο στην κομητεία του Νορθούμπερλαντ της Αγγλίας. Είναι ένας από τους καλύτερους πίνακες με αναπαράσταση του φωτός και της ατμόσφαιρας. Για τον Τέρνερ, ο ήλιος αναπαριστούσε το θεϊκό πνεύμα. Τα τελευταία του λόγια λέγεται πως ήταν, «Ο Ήλιος είναι Θεός».

Σχεδόν διακόσια χρόνια μετά τη σύνθεσή του, παραμένει ένα από τα πιο πολυακουσμένα κομμάτια κλασικής μουσικής. Είναι πένθιμο, έντονο και στοχαστικό, ενώ δεν μπορεί παρά να εξάψει τη φαντασία του ακροατή. Το κομμάτι πήρε το όνομά του αφότου ο Γερμανός ποιητής Λούντβιχ Ρέλσταμπ είπε ότι το πρώτο μέρος του θύμιζε τη λάμψη του σεληνόφως πάνω από τη Λίμνη Λουκέρνη. Σύμφωνα με τον θρύλο, ο Μπετόβεν στην πραγματικότητα εμπνεύστηκε τη μουσική σύνθεση όταν επισκέφτηκε μια λίμνη στην Ουγγαρία.

Ήδη μουρμουρίζετε τον σκοπό; Ο Τζωρτζ Χάρισον συνέθεσε αυτό το κλασικό κομμάτι για το άλμπουμ των Beatles, Abbey Road, του 1969. Λέγεται ότι ο Χάρισον έγραψε τους στίχους ενώ καθόταν στον κήπο του Έρικ Κλάπτον και απολάμβανε την ανοιξιάτικη λιακάδα μετά από έναν μακρύ, μουντό χειμώνα στη Βρετανία γεμάτο μίτινγκ και σκληρή δουλειά.

Οι περισσότερες συλλογές CD περιλαμβάνουν ένα αντίτυπο του Dark Side of the Moon των Pink Floyd. Ένα από τα άλμπουμ με τις περισσότερες πωλήσεις όλων των εποχών (παρέμεινε στις κορυφαίες επιτυχίες του Μπίλμπορντ για 741 συνεχόμενες εβδομάδες), με το οποίο οι Άγγλοι ροκάδες επιχείρησαν να εξερευνήσουν τη σκοτεινή πλευρά του ανθρώπου. Το σκοτάδι που αναπαριστάται υποτίθεται ότι αντιπροσωπεύει παραφροσύνη.

Ακούστε αυτό το φαντασμαγορικό μουσικό κομμάτι και θα βρεθείτε επάνω σε ένα βουνό χωρίς να σηκωθείτε καν από τον καναπέ. Ο συγκεκριμένος Γερμανός συνθέτης αναπαριστά μουσικά μια πεζοπορία στις Άλπεις. Η μουσική αναπαριστά το σκοτάδι πριν από την αυγή προτού εμφανιστεί ο φωτεινός ουρανός. Το αποτέλεσμα είναι ένας απολαυστικός ήχος που φαντάζει σαν τον ήλιο που εκρήγνυται πάνω από το βουνό σε ένα τεράστιο κρεσέντο συνοδευόμενο από τον ήχο του χτυπήματος ενός μπάσου τυμπάνου και κυμβάλων που συντρίβονται.

«Ακόμα και η σκοτεινότερη νύχτα θα τελειώσει και ο ήλιος θα ανατείλει ξανά», γράφει ο Γάλλος Ρομαντικός ποιητής, μυθιστοριογράφος και δραματουργός στο φημισμένο μυθιστόρημά του, Οι Άθλιοι. Σύμφωνα με τα λεγόμενα της συζύγου του, ο Βίκτωρ Ουγκώ εμπνεύστηκε το έργο Soleils couchants, ένα σύνολο έξι ποιημάτων, αφότου αντίκρισε τον ήλιο να δύει πάνω από το Παρίσι με τους φίλους του.

Οι δύο αυτοί σύγχρονοι καλλιτέχνες από το Κάλγκαρι εξερευνούν την κοινωνική επίδραση του φωτός. Δουλεύοντας με ανακυκλωμένα υλικά, είναι φημισμένοι κυρίως για τα αγάλματα ΣΥΝΝΕΦΩΝ, τα οποία δημιούργησαν από χιλιάδες λαμπτήρες φθορισμού και διακόπτες αλυσίδας έλξης. Λέγεται ότι οι καλλιτέχνες είπαν ότι «γοητεύονται από την εγγενή ομορφιά των φωτεινών αντικειμένων», καθώς «το φως σημαίνει ασφάλεια και διαύγεια, ενώ είναι δείγμα πολιτισμού».